ẤN ĐỘ: LỄ TẠ ƠN PONGAL.

(*Nếu cần bấm hai lần vào tựa bài để mở bài).

Phải tuân thủ luật Tác quyền Copyright.

 

ẤN ĐỘ: LỄ TẠ ƠN PONGAL.

Nguyễn Xuân Quang.

Trong chuyến đi thăm Vòng Đai Duyên Hải Ấn Độ, chúng tôi đến Tiểu Bang Tamil Nadu giữa tháng một Dương lịch vào dịp Lễ Tạ Ơn Pongal, người Tamil gọi là Thai Pongal. Thai có nghĩa là Mười (tháng Mười trong lịch Tamil). Pongal có nghĩa đen là nồi thức ăn khi sôi tràn ra ngoài (” boil over” or “spill over”). Pongal là Tràn Đầy. Pong– ruột thịt với Việt ngữ Bùng, Bồng: Pong- = bồng, bùng. Chúng ta nói ‘nấu cho sôi Bùng lên’. Theo biến âm p = b = ph (như bành ra = phành ra), ta có pong- = phồng, phùng (nổi phồng lên).

Lễ Pongal là lễ thâu hoạch mùa màng, Tạ Ơn Thần Mặt Trời giúp cho được mùa tràn đầy. Tràn đầy no ấm. Tràn đầy hạnh phúc, Thịnh Vượng. Lễ đã có từ ngàn năm nay.

Trong dịp lễ này món tế thực chính cúng mặt trời cũng gọi là Pongal (xem dưới).

Lễ Thai Pongal là một lễ hội lớn ở Ấn Độ và ở các cộng đồng người Tamil sống khắp nơi trên thế giới kể cả ở Mỹ, Anh và Canada.

clip_image002Bàn thờ Lễ Tạ Ơn Pongal (ảnh của tác giả).

Lưu ý: Tấm vải điều ở chính giữa diễn tả che mặt thần mặt trời. Chiếc trống hình mặt trời đĩa tròn biểu tượng mặt trời nòng âm không có nọc tia sáng. Thờ trống là thờ đực, thờ dương, thờ mặt trời.Thờ trống đồng nòng nọc (âm dương) là thờ mặt trời Tổ Hùng sinh tạo. Hình đầu bò treo trên tường là thờ bò (xem dưới

Mùa gặt hái Pongal gồm có ba sản phẩm nông nghiệp chính là gạo, mía và nghệ (một gia vị chính trong thực phấm Ấn Độ). Ba thứ này vì thế được dùng trong tế thực Pongal.

Lễ gồm bốn ngày từ 14 đến 17 tháng một mỗi năm.

Ngày Thứ Nhất Bhogi.

Lễ Bhogi cúng thần Tạo Hóa Indra có một khuôn mặt tạo ra mưa giúp cho mùa màng. Trong lễ này có tục Bhogi Mantalu. Vào lúc rạng sáng sau khi tắm rửa sạch sẽ, gia chủ gầy một đống lửa để đốt hết tất cả các đồ vật phế thải không còn dùng được nữa. Dọn nhà sạch sẽ, sơn phết, trang hoàng nhà với lá xoài, lá chuối. Trước nhà vẽ các họa hình bằng bột gạo và vôi mầu gọi là kolam trông như hình trong kính vạn hoa và đôi khi là những mandala có ý nghĩa cấu trúc của đại vũ trụ và tiểu vũ trụ của vũ trụ giáo. Những hình này mang ý nghĩa cầu được an lành, thịnh vượng, hạnh phúc.

clip_image004Lưu ý có nồi Pongal ở tâm hình.

clip_image006Hình vẽ kolam (ảnh của tác giả).

Nông dân đem để các cây thuốc ở một góc ngoài ruộng để tránh cho các vụ mùa không bị bệnh và côn trùng phá hoại.

Ngày Thứ Hai.

Ngày nấu Pongal ngoài trời vì tạ ơn thần mặt trời Surya Maangalyam.

clip_image008Phụ nữ sửa soạn bếp và vẽ hình kolam để nấu Pongal (ảnh của tác giả).

clip_image010Sửa soạn đã xong.

Hiển nhiên các trang trí và hình vẽ kolam mang ý nghĩa tín ngưỡng. Ta thấy rõ Lễ Pongal Tạ Ơn đấng Tạo Hóa Indra và khuôn mặt thần chính đại diện cho Indra là thần mặt trời Surya. Vì thế trên đỉnh cao nhất của cỗ xe chở mặt trời Surya có hình ngôi sao 6 cánh:

clip_image012Hình ngôi sao 6 cánh trên đỉnh cỗ xe chở mặt trời ngay sát hai bếp lò đất sét (ảnh của tác giả).

Ngôi sao 6 cánh gồm tam giác thuận diễn tả nọc, dương, bộ phận sinh dục nam, nõ chồng lên tam giác ngược diễn tả bộ phận sinh dục nữ, nường ngành thái dương. Đây là nòng nọc (âm dương) giao hòa, nguyên lý căn bản của Vũ Trụ Tạo Sinh, Vũ Trụ Giáo. Hình ngôi sao nòng nọc (âm dương) 6 cánh này dùng nhiều trong Ấn giáo và các tôn giáo khác ví dụ như ngôi sao David của Do Thái giáo. Nhìn dưới dạng nhất thế có một khuôn mặt biểu tượng cho đấng tạo hóa nhất thể, ở đây là Indra (Chữ Nòng Nọc Vòng Tròn-Que: Từ Tam Giác). Ta thấy rõ như dưới ánh sáng mặt trời là hình cỗ xe ngựa trong có mặt trời là diễn tả thần mặt trời Surya.

clip_image014Cỗ xe chở thần Mặt Trời Surya (ảnh của tác giả).

Lưu ý là mặt trời này có hai loại tia sáng nọc que dài và ngắn khác nhau. Tia dài mang dương tính và tia ngắn mang âm tính nhánh nọc que. Đầu tia sáng nọc que bằng không nhọn mang âm tính thái dương. Như thế mặt trời này là mặt trời lưỡng tính phái ngành nọc âm thái dương, nòng âm, lửa nước thái dương. Ta thấy rõ đáng lẽ thần mặt trời Surya vốn gốc của người Aryan võ biền thì mặt trời phải có nọc tia sáng nhọn đỉnh mang dương tính, ở đây văn hóa Veda đã bị văn hóa bản địa Dravidian đồng hóa nên biến thành mặt trời có nọc tia sáng lưỡng tính bằng đầu mang âm tính thái dương, mặt trời Nước của vùng sông biển Nam Ấn.

Mặt Trời này giống như mặt trời ở trước Bảo Tàng Viện Nam Việt Vương ở Quảng Châu:

clip_image016Bảo Tàng Viện Nam Việt Vương, Quảng Châu (ảnh của tác giả).

Điểm này cho thấy văn hóa sông biển Nam Ấn tương đồng với văn hóa Nòng Việt, Lạc Việt sông biển. Ta cũng thấy văn hóa Hán tộc võ biền của Triệu Việt Vương đã bị đồng hóa bởi văn hóa Bách Việt nông nghiệp sông nước nhánh Nòng Việt, Lạc Việt giống như văn hóa Aryans bị văn hóa Dravidian đồng hóa.

Nõ nường hình ngôi sao 6 cánh nhìn dưới dạng nhất thể là thái cực ứng với đấng Tạo Hóa nhất thể, nếu nhìn riêng rẽ là lưỡng cực, lưỡng nghi. Ở hai bên hình ngôi sao 6 cánh có hình hoa mặt trời nòng âm 8 cánh diễn tả cực dương, Lửa nhánh nòng âm. Bên cạnh là dòng nước có phụ đề hai móc nước diễn tả cực âm, Nước. Lưỡng nghi sinh ra tứ tượng thấy diễn tả trên cỗ xe: Mặt Trời biểu tượng tượng Lửa. Đèn lồng hình bình có hình sóng nước biểu tượng tượng Nước. Cờ biểu tượng tượng Gió. Xe ngựa hình núi tháp biểu tượng tượng Đất. Tứ tượng sinh ra tam thế, cây vũ trụ (cây tam thế, cây đời sống) diễn tả bằng cỗ xe hình núi vũ trụ Meru có một khuôn mặt là tam thế, cây vũ trụ (cây tam thế, cây đời sống).

Ngoài ra có rất nhiều chữ nòng nọc vòng tròn-que như hình tam giác thuận có một khuôn mặt biểu tượng cho lửa thái dương, núi tháp đất thiếu dương, hình sóng biểu tượng cho nước thái âm nhánh thái dương và hình móc xoáy gió lốc biểu tượng cho gió thiếu âm nhánh thái dương…

Rõ ràng các hình vẽ diễn tả vũ trụ tạo sinh…

Hình vẽ ở trên diễn tả sự tạ ơn đấng tạo hóa Indra lưỡng tính phái sinh tạo bằng hình ngôi sao 6 cánh và thần mặt trời Surya bằng cỗ xe ngựa chở mặt trời.

Có nhiều loại Pongal với hương vị khác nhau. Pongal dùng trong lễ Tạ Ơn là loại Pongal ngọt (chè).

Phải dùng nồi đất (liên hệ với nông nghiệp) có cột cây nghệ ở cổ nồi (một trong những nông phẩm chính).

Thoạt đầu nấu sữa cho sôi bùng lên tràn ra ngoài:

clip_image018Sữa nấu cho sôi bùng lên tràn ra ngoài (ảnh của tác giả). Lưu ý: nồi tròn biểu tượng hư vô, vô cực, thái cực, lưỡng nghi. Trên mặt bếp có hình sóng diễn tả tượng nước, các móc xoắn gió lốc diễn tả tượng gió, bếp đất sét tượng đất và lửa tượng lửa. Vật dụng nấu Pongal cũng mang ý nghĩa vũ trụ tạo sinh.

Rồi bỏ gạo mới, đầu mùa vào, cho thêm đường mía, đậu xanh, nho khô, hạt điều và gia vị như cardamon (nhục đậu khấu), nghệ…

Ta thấy nếu nấu bằng gạo nếp ta có một thứ cơm nếp đậu xanh. Nếu chỉ nấu bằng đậu xanh ta có một loại chè đậu xanh hay chè kho.

Nông phẩm thứ ba đang mùa thâu hoạch là mía cũng được dùng trong tế thực và trang trí.

clip_image020Mía thuốc mầu tím cột lại thành hình núi tháp vũ trụ, núi trụ thế gian Meru. Ở đây có 5 cây mía. Số 5 là cố Li, Lửa Đất (ảnh của tác giả).

Mía dùng tế lễ là loại mía thuốc (Saccharum officinarum) mầu tím. Mía được coi là phú quí, thịnh vượng và an lành. Mía nhất là loại mía thuốc mầu tím được cho là có dược tính trị bệnh.

Nhiều vị thần Ấn giáo cầm cây mía như nữ thần Lalitha Tripura Sundari ôm con dê, tay cầm thòng lọng, mũi tên hoa, cây mía và cây cung biểu tượng cho dùng thần trí và ngũ giác để kiểm soát dục tính (kama), tức giận (krodha), tham lam (lobh), lưu luyến (moha), tự cao (mada or ahankara), ganh tị, ghen ghét (matsarya). Cây mía thẳng cứng biểu tượng cho cương trực. Dĩ nhiên mía có vị ngọt ngào của niềm vui sống và của hạnh phúc cuộc đời…

Ngoài ra về tín ngưỡng cây mía biểu tượng cho cây vũ trụ (cây tam thế, cây đời sống) vì thế thường dựng thành hình núi vũ trụ, núi trụ thế gian Meru hình kim tự tháp như thấy ở hình trên. Lưu ý chúng ta chỉ dùng ‘ba cây chụm lại thành hòn núi cao’ là lấy theo nghĩa núi lửa ba nọc que là quẻ Càn, lửa thái dương trong khi ở hình trên người Tamil dùng 5 cây mía là lấy theo nghĩa núi đất lửa thiếu dương Li.

Cũng xin nói một chút về ngôn ngữ học. Mía biến âm mẹ con với Việt ngữ mật (ngọt), Pháp ngữ miel, mật (ngọt), Anh ngữ milk (sữa, ‘nước ngọt’, giống như sữa biến âm mẹ con với sugar, Tây Ban Nha ngữ suca, đường), với molasse (mật mía), gốc tái tạo Ngôn Ngữ của Chúng Ta Nostratics *majV, nhựa ngọt. Đường sugar, saccharide có gốc Latin saccharum, Phạn ngữ sarkara có gốc sar– biến âm mẹ con với Việt ngữ sắc, có nghĩa là ngọt, ngọt như đường như thấy qua từ đôi ngọt sắc, ví dụ nước phở có bột ngọt MSG ngọt sắc như đường. Theo qui luật từ đôi đồng nghĩa của Nguyễn Xuân Quang (Tiếng Việt Huyền Diệu), ta có ngọt = sắc = sar(kara) = Sac(charum)…

Trong khi nấu Pongal, còi tù và thỉnh thoảng thổi lên và người chủ tế hô lớn “Pongalo Pongal!” Mọi người ăn mặc trang phục và trang sức cổ truyền nhẩy múa, ca hát nhạc cổ truyền.

clip_image022

clip_image024

clip_image026Lưu ý Pongal lễ tạ ơn thần mặt trời nên có múa chim công, chim biểu của mặt trời.

Sau khi lễ xong, Pongal đem mời những người tham dự ăn cùng với bánh kẹo như đồ ăn dậm chiên (vadai), bánh vòng bột chiên (murukku), pudding gạo (paayasam)…

Ngày Thứ Ba.

Ngày thứ ba là ngày Mattu Pongal vinh danh con bò.

Bò là tài vật, người có bò là người được coi là giầu có. Ở thành phố cũng có thể nuôi bò, ban ngày thả rông ngoài đường phố. Những người nghèo hân hoan thâu lượm phân bò dùng làm vật liệu nấu nướng. Ngày nay một vài nơi giới hạn bò thả ngoài phố chính, xa lộ vì gây ra tai nạn giao thông. Bò cung cấp sữa, phân bón, vật liệu đốt và sức lao động dùng cầy bừa, chuyên chở.

Vì vậy ngày này là ngày vinh danh bò. Bò được tắm rửa sạch sẽ, xoa bóp dầu. Gội đầu bằng bồ kết (shikakai, Acacia concinna), dùng bột mầu (kumkum) bôi lên trán. Sừng bò được sơn mầu sặc sỡ.

clip_image028

Sừng bò được sơn mầu sặc sỡ, dĩ nhiên phải có mầu vàng bột nghệ (ảnh của tác giả).

Trang sức bằng những vòng cổ làm bằng cườm, chuông, vỏ bắp ngô và hoa sặc sỡ. Dây xỏ mũi được thay bằng dây mới cũng có mầu sắc, mỗi năm ít nhất thay một lần vào dịp lễ Pongal.

clip_image030Dây thừng mầu dùng xỏ mũi bò (ảnh của tác giả).

Buổi tối ca hát nhẩy múa quanh đống lửa hồng để tế lễ trời đất, thánh thần, tổ tiên, chào mừng mùa xuân và mùa gặt hái.

Bò được cho ăn pongal trắng (venn pongal), một loại cơm trắng trộn với mật mía, mật ong, chuối và các loại trái cây khác.

Sau đó bò được đem ra sân nhà cộng đồng (đền, miếu) để được làm nghi thức tế lễ cầu xin được phù hộ, che chở. Theo một truyền thuyết Shiva sai con bò Basava xuống thế gian và dặn phải tắm và xoa bóp dầu một ngày một lần và chỉ được ăn một tháng một lần. Basava làm ngược lại ăn mỗi ngày và chỉ tắm một tháng một lần. Vì vậy mà Shiva không cho Basava trở về cõi trời nữa, bắt ở lại cõi nhân gian kéo cầy và giúp con người. Truyện dân gian cho rằng truyền thuyết này liên hệ với ngày tôn vinh bò.

Buổi tối làm lễ cầu thần Ganesha phù hộ. Đốt đuốc lửa lá dừa đi vòng quanh con bò ba lần vừa đi vừa cầu nguyện, làm xong chậy nhanh ra bờ ruộng ngoài đồng ném ở đó. Tin là khử trừ, xua đuổi đi được tà tâm gây ra bởi sự đố kị, ghen ghét của những người khác. Lễ này làm nhớ tới cách đốt vía của người Việt Nam.

Thật ra trong xã hội nông nghiệp sự biết công ơn bò chỉ giản dị là vì bò giúp con người trong việc đồng áng.

Điều này cũng thấy ở Việt Nam. Hồi tôi làm trưởng chi Y Tế Hồng Ngự, Kiến Phong, các giáo hữu Phật giáo Hòa Hảo cũng rất quí trọng trâu bò, không giết trâu bò. Chỉ ăn thịt trâu bò bị giết vì đạn bom chiến tranh. Một lần ở xóm Mương Lớn có một con bò cái đẻ ngược. Bò con bị mắc kẹt không ra được. Chủ nhân đã mời tôi đến làm phẫu thuật Cesar (C-section) mổ bụng lấy con ra (Cesar ra đời bằng phẫu thuật này nên mới có tên là phẫu thuật Cesar). Bò con cứu sống được nhưng bò mẹ vì không có máu truyền nên không cứu được. Ngày hôm sau cô y tá, nấu cơm tháng cho tôi, khoe là ở chợ hôm đó lâu lắm mới thấy có bán thịt bò nên cô mua làm món steak rất hấp dẫn cho tôi. Tôi nhớ cảnh con bò mẹ quằn quại dưới đường dao mổ, mặc dù tôi đã chích hết mấy lọ thuốc tê đem theo trong túi đồ nghề. Bò rên và rống lên từng hồi. Tôi không thể nào ăn được…

Ngày Thứ Tư.

Ngày thứ tư là ngày Knau hay Kannum Pongal có nghĩa là Viếng Thăm. Giống như ngày Lễ Tạ Ơn ở Hoa Kỳ, đây là ngày đoàn tụ gia đình, chúc tụng nhau, trao đổi qua cáp…. Hoặc cùng nhau đi chơi xa. Ngày này mọi người ăn mía giống như ngày lễ Đoạn Ngọ chúng ta ăn rượu nếp giết sau bọ.

Trước hết là viếng thăm người trong gia đình thân thuộc. Đến nhà cha mẹ, các anh chị, phụ nữ Tamil làm lễ tế cầu thịnh vượng với Pongal ngọt còn thừa và Pongal trắng (venn Pongal) cơm thường không có đường, cơm mầu đỏ, vàng, trầu cau, hai dóng mía, lá nghệ và chuối xanh. Nước nghệ vẩy lên các hình vẽ kolam. Chúc phước lành, thịnh vương, hạnh phúc…

Ngày này cũng là ngày tôn vinh bò ở ngoài xã hội.

clip_image032Một đám rước Pongal (ảnh của tác giả).

clip_image034Người đóng vai bò nhẩy múa mừng được một ngày vinh danh, được khoác lên người mầu cờ, sắc áo trong tiếng pháo nổ vang trời.

clip_image036Hình các bình Pongal và xe bò trong một tiệm ăn (ảnh của tác giả).

Ngay trong khách sạn chúng tôi ở cũng ăn mừng Lễ Pongal:

clip_image038Cảnh nấu Pongal (ảnh của tác giả).

clip_image040Nồi Pongal và mía thuốc (ảnh của tác giả).

Tiệc Pongal cũng có khắc hình bò u zebu trên quả bí ngô:

clip_image042Quả bí ngô khắc hình bò mộng zebu trong lễ Pongal (ảnh của tác giả).

Nhưng điểm vui nhộn chính của tất cả mọi người là đua cưỡi bò mộng zebu Jallikkattu và thuần thục bò chứng (taming bull) (tương tự như rodeo của Mỹ). Đua bò mộng zebu người đua không cưỡi bò mà bám một bên con bò ôm giữ cục u trên lưng bò.

clip_image044Hình người đua bò zebu chỉ nắm cục u bò trên một bình cắm hoa (ảnh của tác giả).

Ai bám được không bị hất văng ra và về tới đích trước là thắng cuộc.

Các cuộc chơi này rất nguy hiểm. Hôm đó, một thiếu niên đi xem bị bò đá chết.

Buổi tối mừng Lễ Tạ Ơn Pongal, chúng tôi ăn chè Pongal và cả mía thuốc… để thấy đời Tràn Đầy hạnh phúc cùng với người dân Nam Ấn.

2 comments

  1. Paul Long · · Reply

    Xin cám ơn Bác Sĩ Nguyễn Xuân Quang.

    1. Quang Nguyen · · Reply

      Cám ơn anh đã đọc.
      Nguyễn Xuân Quang .

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: